Ministerstwo Edukacji wprowadza nową ścieżkę kształcenia dla uczniów liceów, skierowaną do tych, którzy po ukończeniu szkoły chcą jak najszybciej wejść na rynek pracy, zwłaszcza w zawodach, dla których nie istnieją klasyczne programy studiów.
Chodzi o nową ścieżkę 5β – „Uczenie się stosowane w handlu i usługach”, która jest obecnie opracowywana przez Dyrekcję Średniego Kształcenia Ogólnego. Program zostanie włączony do już istniejącej piątej ścieżki licealnej – Handlu i Usług.
Nauka praktyczna zamiast teorii
Głównym celem nowego kierunku jest rozwój praktycznych kompetencji i umiejętności zawodowych, ograniczenie przedwczesnego porzucania nauki oraz zmniejszenie zjawiska stagnacji edukacyjnej w liceach. Program ma także lepiej dostosować system edukacji do realnych potrzeb rynku pracy.
Projekt stanowi jedną z działań Ministerstwa Edukacji realizowanych w ramach Krajowego Planu Odbudowy i Odporności, a jego budżet wynosi 189 400 euro.
Pilotaż od września 2026 roku
Zakończenie prac nad programem planowane jest na koniec marca 2026 roku. Od nowego roku szkolnego, czyli we wrześniu 2026, ścieżka 5β zostanie uruchomiona pilotażowo w czterech liceach.
Nowy kierunek będzie dostępny dla uczniów drugiej klasy liceum, którzy zdecydują się na bardziej praktyczną formę kształcenia.
Dla kogo jest ścieżka 5β?
Program skierowany jest przede wszystkim do uczniów, którzy nie planują kontynuować nauki na studiach i chcą szybko podjąć pracę, ale również do tych, którzy szukają alternatywnej drogi edukacyjnej opartej na uczeniu się poprzez praktykę. Uwzględniono także potrzeby uczniów z doświadczeniem migracyjnym, przy jednoczesnym zachowaniu możliwości dostępu do szkolnictwa wyższego w przyszłości.
Nowe przedmioty i konkretne umiejętności
W ramach ścieżki 5β powstaną 12 programów nauczania – po sześć dla drugiej i trzeciej klasy liceum – oraz materiały dydaktyczne dla sześciu nowych przedmiotów. Będą one dotyczyć m.in. organizacji i zarządzania biurem, zastosowań informatyki, marketingu i technik sprzedaży, przedsiębiorczości, edukacji zdrowotnej, zielonej transformacji oraz projektowania i technologii.
Zajęcia z zakresu zielonej transformacji poprowadzą nauczyciele biologii, natomiast przedmioty związane z organizacją biura i marketingiem – nauczyciele ekonomii.
Zawody z realnym popytem
Według założeń ministerstwa, nowy program ma przygotowywać do zawodów, na które istnieje wysokie zapotrzebowanie. Chodzi m.in. o pracowników administracyjnych, pomocników magazynowych, sprzedawców, asystentów mediów społecznościowych, pracowników sektora ochrony środowiska, turystyki, produkcji żywności, usług opiekuńczych, biotechnologii, a także o zawody związane z efektywnością energetyczną i odnawialnymi źródłami energii.
Edukacja bliżej rynku pracy
Program obejmuje również dwutygodniowe działania praktyczne dla uczniów drugiej i trzeciej klasy liceum, realizowane każdego roku szkolnego. Mają one bezpośrednio łączyć naukę z realnymi potrzebami rynku pracy w obrębie nowych przedmiotów.
Równolegle zaplanowano szkolenia dla ponad 1000 nauczycieli, którzy będą prowadzić zajęcia w ramach nowej ścieżki. Obejmą one pedagogów z zakresu ekonomii, informatyki, edukacji zdrowotnej, biologii oraz projektowania i technologii.
FAQ
Czym jest nowa ścieżka 5β w liceach?
To nowy kierunek kształcenia oparty na nauce praktycznej w obszarze handlu i usług.
Kiedy program zostanie uruchomiony?
Pilotaż rozpocznie się we wrześniu 2026 roku w czterech liceach.
Czy absolwenci ścieżki 5β będą mogli studiować?
Tak, program nie zamyka drogi do szkolnictwa wyższego.
