Dane Eurostatu pokazują wyraźny kontrast między Polską a Cyprem. Polacy należą do Europejczyków, którzy wydają najmniejszą część dochodu na mieszkanie i rzadko zalegają z opłatami. Jednocześnie Polska jest jednym z krajów o najwyższym poziomie przeludnienia mieszkań. Na Cyprze sytuacja wygląda odwrotnie – koszty są wyższe, ale warunki lokalowe znacznie lepsze.
Koszty mieszkania: Polska znacznie poniżej średniej UE
W 2024 roku gospodarstwa domowe w Unii Europejskiej przeznaczały średnio około 19 proc. dochodu rozporządzalnego na mieszkanie. Polska znalazła się na samym dole zestawienia – wydatki mieszkaniowe były tu aż o około 49 proc. niższe od średniej unijnej.
Tylko 5,2 proc. mieszkańców Polski przeznaczało co najmniej 40 proc. dochodu na koszty mieszkaniowe. To jeden z najlepszych wyników w UE. Lepszą sytuację odnotowano m.in. we Włoszech, Rumunii, Irlandii, Słowenii, Chorwacji oraz na Cyprze.
Na Cyprze odsetek osób nadmiernie obciążonych kosztami mieszkania jest wyższy niż w Polsce, ale nadal pozostaje relatywnie niski na tle wielu państw południa Europy.
Zaległości w opłatach: Polska w unijnej czołówce
Polska należy do krajów o najwyższej terminowości regulowania zobowiązań mieszkaniowych. Zaległości w opłatach za czynsz, ratę kredytu lub media dotyczyły około 4 proc. gospodarstw domowych. Lepszy wynik zanotowały jedynie Niderlandy i Czechy. Średnia unijna wyniosła 9,2 proc.
Dla porównania, w Grecji problem zaległości dotyczył aż 42,8 proc. gospodarstw domowych, w Bułgarii 18,7 proc., a w Rumunii 15,3 proc. Cypr znalazł się wyraźnie poniżej średniej unijnej i znacznie lepiej niż kraje południa Europy.
Przeludnienie mieszkań: największy problem Polski
Największa różnica między Polską a Cyprem dotyczy warunków lokalowych. W 2024 roku aż 33,7 proc. mieszkańców Polski żyło w przeludnionych gospodarstwach domowych. To jeden z najwyższych wyników w całej Unii Europejskiej – wyższy odnotowano jedynie w Rumunii, Bułgarii i na Łotwie.
Na Cyprze sytuacja wygląda zupełnie inaczej. Odsetek osób mieszkających w przeludnionych lokalach nie przekracza 5 proc., co plasuje wyspę w gronie krajów o najlepszych warunkach mieszkaniowych w UE.
W Polsce na jedną osobę przypada średnio 1,2 pokoju, podczas gdy średnia unijna wynosi 1,7. Jednocześnie przeciętne gospodarstwo domowe liczy 2,9 osoby, co sprzyja zagęszczeniu mieszkań.
Własność daje stabilność, ale ogranicza elastyczność
Struktura własnościowa w Polsce sprzyja stabilnym kosztom i niskim poziomom zaległości, ale jednocześnie ogranicza mobilność mieszkaniową. Dominacja własności utrudnia dostosowanie metrażu do zmieniających się potrzeb rodzin, co pogłębia problem przeludnienia.
Na Cyprze wyższe koszty mieszkaniowe idą w parze z większą powierzchnią mieszkań i lepszym dopasowaniem warunków lokalowych do liczby domowników. Dane Eurostatu pokazują, że problem mieszkaniowy nie zawsze sprowadza się do cen – równie istotna jest struktura zasobu mieszkaniowego.
FAQ
Dlaczego Polska ma niskie koszty mieszkania, ale wysoki poziom przeludnienia?
Niskie koszty wynikają z dominacji własności mieszkań, jednak mniejsza liczba pokoi na osobę i większe gospodarstwa domowe prowadzą do przeludnienia.
Jak Cypr wypada na tle Polski w danych mieszkaniowych?
Na Cyprze koszty mieszkania są wyższe, ale znacznie mniej osób żyje w przeludnionych lokalach, a poziom zaległości w opłatach jest niski.
Czy niskie koszty mieszkania oznaczają lepszą sytuację mieszkaniową?
Nie zawsze. Dane Eurostatu pokazują, że kluczowe znaczenie ma nie tylko cena, ale też metraż i struktura zasobu mieszkaniowego.
