Reforma emerytalna na Cyprze wchodzi w coraz trudniejszą fazę. Do rozmów wróciły kwestie, które wcześniej miały pozostać poza negocjacjami: wysokość składek, stabilność Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, a nawet wiek emerytalny.
Rząd chce przedstawić projekt ustawy parlamentowi jeszcze pod koniec września, a reforma ma wejść w życie 1 stycznia 2027 roku.
Reforma emerytalna na Cyprze – trzy sporne punkty
Na początku negocjacji uzgodniono, że trzy kwestie nie będą zmieniane: wiek emerytalny, wysokość składek oraz zasady zapewniające stabilność Funduszu Ubezpieczeń Społecznych.
Sytuacja zmieniła się po przedstawieniu rządowego projektu.
Zakłada on, że po pięciu latach od rozpoczęcia reformy przeprowadzona zostanie nowa analiza aktuarialna. Jeżeli wykaże ona problemy z finansowaniem funduszu, jedną z możliwych reakcji może być podniesienie składek.
Organizacja pracodawców OEB poszła dalej i wskazała, że w takim przypadku należałoby rozważyć również podniesienie wieku emerytalnego.
Związki zawodowe mówią „nie”
Związki zawodowe sprzeciwiają się otwieraniu tych dwóch tematów.
SEK oraz PEO podkreślają, że nie zgadzają się ani na dodatkowe podwyższenie składek ponad już przewidziane w prawie, ani na przesuwanie wieku emerytalnego poza obecne zasady.
Przedstawiciele pracowników wskazują również, że wciąż brakuje pełnych danych pokazujących, ile reforma będzie kosztować państwo i jak wpłynie na finanse Funduszu.
Rząd liczy na lepsze wyniki funduszu
Rząd zakłada, że sytuację Funduszu Ubezpieczeń Społecznych poprawią między innymi wyższe zyski z inwestycji, ograniczenie pracy nierejestrowanej oraz zwiększenie realnych rezerw funduszu.
Partnerzy społeczni uznają jednak część tych założeń za zbyt optymistyczne.
Dodatkowo rząd zakłada spłatę długu wobec funduszu wynoszącego około 12 mld euro, ale harmonogram wpłat ma zależeć od sytuacji gospodarczej.
Istniejące podwyżki składek to osobna sprawa
Trzeba przy tym odróżnić ewentualną nową podwyżkę składek od mechanizmu, który obowiązuje już od 2012 roku.
Wtedy uzgodniono między innymi 12-procentową redukcję świadczenia przy przejściu na emeryturę w wieku 63 lat, powiązanie wieku emerytalnego z długością życia oraz automatyczne zwiększanie składek co pięć lat aż do 2039 roku.
Nowa dyskusja dotyczy dodatkowych działań, które mogłyby zostać uruchomione, gdyby kolejna analiza wykazała zagrożenie dla stabilności funduszu.
FAQ
Kiedy ma wejść w życie reforma emerytalna na Cyprze?
Rząd chce wdrożyć ją od 1 stycznia 2027 roku.
Czy może wzrosnąć wiek emerytalny?
Na razie nie ma takiej decyzji. Organizacje pracodawców chcą jednak, aby taka możliwość była przewidziana na wypadek problemów z finansowaniem systemu.
Czy składki emerytalne mogą wzrosnąć?
Projekt przewiduje możliwość rozważenia dodatkowego wzrostu składek po przyszłej analizie aktuarialnej, jeśli pojawi się problem ze stabilnością Funduszu Ubezpieczeń Społecznych.
