Ponad 1/4 zniszczonych w pożarze domów w górach Limassol zbudowano nielegalnie – poza strefami zabudowy i bez zezwoleń. Ich właściciele nie mogą liczyć na pełne odszkodowanie.
Dramat setek rodzin – bez pełnej pomocy od państwa
Jak ujawnił w czwartek rano burmistrz Kourionu Pantelis Georgiou w rozmowie z RIK, poważnym problemem związanym z odbudową domów po śmiertelnym pożarze w górach Limassol są nielegalne budynki wzniesione poza wyznaczonymi strefami zabudowy. Według szacunków lokalnych władz, 20–30% domów całkowicie lub częściowo zniszczonych przez ogień to konstrukcje bez zezwoleń – często budowane na polach, w obszarach bez prawa do zabudowy.
Georgiou zaznaczył, że wiele z tych budynków powstało w ostatnich latach w odpowiedzi na kryzys mieszkaniowy – głównie jako próba schronienia się biedniejszych rodzin. Część z nich była użytkowana jako stałe miejsce zamieszkania, choć istnieją też przypadki wykorzystywania takich domów jako letniskowych rezydencji przez osoby o stabilnej sytuacji finansowej.
Problem polega na tym, że zgodnie z decyzją rządu, właściciele takich domów mogą liczyć jedynie na częściową pomoc finansową – maksymalnie 25% szacowanej wartości szkód. W praktyce oznacza to, że wiele rodzin nie będzie w stanie odbudować swoich domów ani wrócić do normalnego życia.
Warunki przyznania pomocy
Zgodnie z decyzją Rady Ministrów, właściciele nielegalnych budynków poza strefą zabudowy muszą złożyć wniosek o legalizację do Rady ds. Rozpatrywania Odstępstw najpóźniej do 31 grudnia 2025 roku. Pomoc finansowa przyznawana będzie etapami:
- 25% po złożeniu wniosku o legalizację,
- kolejne 25% po przedłożeniu przez właściciela oświadczenia od architekta lub inżyniera o rozpoczęciu prac,
- pozostałe 50% po uzyskaniu zaświadczenia o wykonaniu co najmniej połowy robót.
W przypadku odmowy legalizacji, właściciele mogą liczyć jedynie na pierwszą transzę – 25% odszkodowania, bez dalszego wsparcia. Ci, którzy posiadali polisę ubezpieczeniową, mogą dodatkowo otrzymać zwrot wartości udziału własnego (excess waiver), pod warunkiem uzyskania legalizacji.
Władze lokalne zwracają uwagę, że większość tych budynków nigdy nie będzie mogła zostać zalegalizowana – powstały bowiem w miejscach, w których zabudowa nie jest przewidziana w planach przestrzennych.
FAQ
Kto może liczyć na pełne odszkodowanie za zniszczony dom?
Pełne wsparcie przysługuje tylko właścicielom domów legalnych lub takich, które zostaną zalegalizowane do końca 2025 roku.
Czy nielegalny dom można zalegalizować?
Tylko w wyjątkowych przypadkach – jeśli znajduje się w obszarze dopuszczającym rozwój zabudowy i spełnia kryteria urbanistyczne. Większość takich domów powstała jednak w miejscach całkowicie wykluczonych z zabudowy.
Jakie wsparcie otrzymają właściciele domów bez zezwoleń?
Tylko 25% wartości szkód – i to pod warunkiem złożenia wniosku o legalizację. Pozostałe transze zależą od akceptacji planów budowlanych i postępów prac.


