Zbiorniki prawie puste, czwarty suchy sezon z rzędu i dramatyczne apele meteorologów – Cypr rozważa sięgnięcie po technologię „zasiewania chmur”. Ministerstwo rolnictwa potwierdza, że analizuje możliwość sztucznego zwiększania opadów.
Zbiorniki wody na poziomie 11% pojemności
Październik minął praktycznie bez deszczu, a zapasy wody spadły do zaledwie 11% pojemności wszystkich zbiorników. Były szef Departamentu Meteorologii, Kleanthis Nicolaides, twierdzi, że sytuacja jest jeszcze gorsza – dno wielu tam zasypane jest osadami, co zawyża pomiary.
Według jego szacunków z powierzchni zbiorników każdego dnia paruje nawet centymetr wody. Rozwiązania ograniczające parowanie – mówi – należało wdrożyć już dwa lata temu.
Od osuszaczy po hotelowe odsalarnie
Nicolaides proponuje montaż osuszaczy w rejonach nadmorskich oraz prywatne odsalarnie przy hotelach. Rząd zapowiadał podobny program, ale poza dwiema instalacjami nic z tego nie wyszło. Meteorolog zwraca też uwagę na marnowanie wody w myjniach samochodowych.
Najbardziej kontrowersyjny pomysł to jednak zasiewanie chmur, czyli sztuczne pobudzanie opadów.
Jak działa zasiewanie chmur
Technologia polega na rozpylaniu w atmosferze substancji, które pomagają skraplać parę wodną i tworzyć deszcz. Używa się do tego m.in. jodku srebra, jodku potasu, suchego lodu lub soli kuchennej. Wykorzystuje się samoloty, generatory, a nawet drony.
Nicolaides przyznaje, że metoda nie jest cudownym rozwiązaniem, ale w obliczu katastrofalnej suszy warto ją przetestować. „Koszt będzie wysoki, ale jeszcze droższe okażą się odszkodowania dla rolników i wzrost cen żywności” – ostrzega.
Rolnictwo i ceny pod presją
Departament Rozwoju Wodnego zalecił rolnikom ograniczenie upraw sezonowych. Efekt: mniej warzyw, wyższe ceny. Bank of Cyprus ostrzega przed postępującym pustynnieniem i jego wpływem na gospodarkę.
Dwie firmy złożyły oferty rządowi
Jak ujawnił szef Departamentu Meteorologii, Philippos Tymvios, dwie cypryjskie firmy przedstawiły propozycje wdrożenia zasiewania chmur. Sprawa jest analizowana z udziałem niezależnych ekspertów. Cypr prowadzi też rozmowy z Izraelem i ZEA, które mają doświadczenie w tej technologii.
Na razie jednak nie zapadła żadna decyzja o uruchomieniu programu.
Czy to naprawdę działa?
Naukowcy nie są zgodni. Amerykańska Akademia Nauk nie znalazła potwierdzenia skuteczności tej metody, a badania Uniwersytetu w Tel Awiwie wskazują na minimalne efekty. Mimo to 40 państw na świecie korzysta z zasiewania chmur w walce z suszą.
Cypr testował już tę technologię w latach 70., ale program przerwano po 1974 roku.
Desalinizacja nie wystarczy
Obecnie woda do użytku domowego pochodzi prawie wyłącznie z odsalania. Woda z tam trafia tylko do rolnictwa. „Nie można polegać wyłącznie na odsalarniach – to nie jest rozwiązanie systemowe” – podkreśla Nicolaides.
FAQ
Czy Cypr wprowadzi zasiewanie chmur?
Na razie nie – rząd analizuje propozycje dwóch firm i prowadzi rozmowy z Izraelem i ZEA.
Na czym polega zasiewanie chmur?
To technika rozpylania w atmosferze cząsteczek, które pomagają w kondensacji pary wodnej i tworzeniu opadów.
Czy metoda działa?
Badania są niejednoznaczne. Część ekspertów mówi o niewielkim wpływie, inni – o skutecznych lokalnych efektach.
