Organizacje działające na rzecz osób z niepełnosprawnościami domagają się od rządu znacznie większego wsparcia finansowego, ostrzegając, że obecne plany zwiększenia budżetu na świadczenia do 45 mln euro do 2028 roku są dalece niewystarczające. Ich zdaniem bez dodatkowych środków tysiące osób nadal pozostaną „niewidzialne dla państwa”.
Apel o dodatkowy budżet dla osób z niepełnosprawnościami
We wspólnym liście do prezydenta Nikosa Christodoulidesa cztery organizacje – Konfederacja Organizacji Osób z Niepełnosprawnościami (Kysoa), Federacja Organizacji Pacjentów (Osak), Organizacja Osób z Paraplegią oraz Obserwatorium Trzeciego Wieku – wezwały do utworzenia specjalnego budżetu uzupełniającego. Miałby on realnie zwiększyć poziom świadczeń i objąć osoby, które obecnie nie otrzymują wsparcia.
Sygnatariusze podkreślają, że doceniają polityczną wolę rządu, by oddzielić świadczenia dla osób z niepełnosprawnościami od systemu minimalnego dochodu gwarantowanego, jednak bez odpowiednich środków finansowych zapowiadane reformy pozostaną jedynie na papierze.
„Połowa osób z niepełnosprawnością pozostaje niewidzialna”
Organizacje alarmują, że jedna na dwie osoby z umiarkowaną lub znaczną niepełnosprawnością intelektualną pozostaje dziś poza systemem realnego wsparcia. Ich zdaniem obecny budżet nie pozwala na wdrożenie rozwiązań zapowiadanych przez rząd, a świadczenia – mimo rosnących kosztów życia – pozostają na niezmienionym poziomie od około 20 lat.
Wskazują również na spadek udziału wydatków na niepełnosprawność w relacji do PKB: z 0,7 proc. w 2023 roku do 0,6 proc. rok później. Efektem, jak podkreślają, jest spadek Cypru na przedostatnie miejsce w Unii Europejskiej pod względem udziału PKB przeznaczanego na te świadczenia.
Gospodarka rośnie, wsparcie nie nadąża
Według organizacji sytuacja jest szczególnie niepokojąca, ponieważ cypryjska gospodarka rozwija się i PKB rośnie, podczas gdy realne wsparcie dla osób z niepełnosprawnościami pozostaje na tym samym poziomie. Ich zdaniem przy obecnych prognozach wzrostu gospodarczego zaplanowane środki jedynie utrwalą „obecny, bardzo niski poziom”.
– Nie mówimy o liczbach, lecz o ludziach, którzy z powodu niepełnosprawności są spychani w ubóstwo i żyją poza zainteresowaniem państwa – podkreślają autorzy listu, domagając się zwiększenia budżetu do co najmniej 65 mln euro.
Rząd: to pierwszy taki budżet w historii
W ubiegłym miesiącu wiceminister ds. opieki społecznej Marilena Evangelou poinformowała komisję finansów parlamentu, że w ramach reform systemu świadczeń pomoc otrzyma 12 tysięcy nowych beneficjentów. Budżet na świadczenia dla osób z niepełnosprawnościami ma wynieść 26 mln euro w przyszłym roku, 35 mln w 2027 i 45 mln w 2028 roku, co łącznie da 106 mln euro w ciągu trzech lat.
Evangelou podkreśliła, że po raz pierwszy od uzyskania niepodległości w 1960 roku w budżecie państwa pojawi się osobna pozycja przeznaczona wyłącznie na świadczenia dla osób z niepełnosprawnościami.
Krytyka w parlamencie i odpowiedź władz
Podczas obrad poseł AKEL Andreas Kafkalias zwrócił uwagę, że średnia unijna wynosi ponad 2 proc. PKB przeznaczanego na świadczenia dla osób z niepełnosprawnościami. W odpowiedzi Evangelou przyznała, że właśnie te dysproporcje są jednym z powodów zapowiadanych reform.
Z kolei poseł DIKO Chrysis Pantelides stwierdził, że rząd „kładzie solidne fundamenty”, aby kwestie niepełnosprawności nigdy więcej nie były marginalizowane w polityce społecznej.
—
FAQ
Dlaczego organizacje żądają zwiększenia budżetu na świadczenia?
Ponieważ obecny plan – 45 mln euro do 2028 roku – ich zdaniem nie pozwala objąć wsparciem wszystkich potrzebujących i nie odpowiada wzrostowi gospodarczemu.
Jak Cypr wypada na tle Unii Europejskiej?
Cypr znajduje się na przedostatnim miejscu w UE pod względem udziału PKB przeznaczanego na świadczenia dla osób z niepełnosprawnościami.
Co proponują organizacje osób z niepełnosprawnościami?
Utworzenie budżetu uzupełniającego o wartości co najmniej 65 mln euro, który realnie poprawi poziom wsparcia.
