Pomnik halloumi w Pissouri – ustawiony przed powstającym House of Halloumi – wywołał na Cyprze gorącą dyskusję o tym, komu właściwie „należy się” słynny ser. Jedni widzą w nim żartobliwy symbol, inni – próbę zawłaszczenia tradycji, która od zawsze była wspólna dla całej wyspy.
Spór o nazwę i tradycję
Kontrowersje odżyły, gdy producenci halloumi ponownie wrócili do dawnych pretensji wobec nazwy „Pissourkotiko”, stosowanej przed laty przez firmę Christis. Według krytyków mogła ona sugerować, że halloumi narodziło się w Pissouri.
Właściciel mleczarni Kesses, Iakovos Kesses, mówi wprost, że ser od pokoleń powstawał w każdej części wyspy. Podkreśla, że różne odmiany wyrabiano w Famagustie, Limassol, Kornos, Nikozji czy Akamasie. „Nie ma czegoś takiego jak pierwsze halloumi z Pissouri” – podkreślił.
Pissouri na świeczniku
Zainteresowanie wybuchem sporu zbiegło się z chwilą, gdy Pissouri nagle trafiło do ogólnocypryjskich i zagranicznych mediów. Powód: jest jedyną wioską na wyspie z pomnikiem halloumi. Mieszkańcy śmieją się, że poszli w ślady Xylophagou i jego słynnego wielkiego ziemniaka, czy Dherynii z ogromną truskawką – ale w przeciwieństwie do tamtych miejscowości Pissouri nie jest „stolicą” produkcji halloumi.
Lider wspólnoty Pissouri, Panayiotis Mavroudis, tonuje emocje: „Halloumi nie zaczyna się w Pissouri. My po prostu mamy własny typ sera”. Do internetowych spekulacji, czy pomnik będzie dekorowany na święta, podchodzi z rezerwą. „Ozdabianie sera światełkami nie jest kulturą. Liczy się praca w muzeum”.
Dom Halloumi ma przyciągać turystów
Nowy projekt ma być przede wszystkim punktem edukacji oraz atrakcją turystyczną. Pomnik – wykonany z włókna szklanego i podarowany przez dwóch szwedzkich mieszkańców – prowadzi zwiedzających w kierunku muzeum z panoramą na okoliczne wzgórza.
Projekt wnętrz stworzyła projektantka Lia Anastasiou, która podkreśla, że halloumi to więcej niż ser: to część lokalnej historii, dumy i codziennego życia.
Turystyka chce doświadczeń, nie pomników
Biura podróży zwracają uwagę, że kluczowe będą warsztaty – obserwacja procesu produkcji i degustacje. „Jeśli warsztat będzie działał dobrze i zaoferuje zwiedzającym realne doświadczenie, wtedy to ma sens” – podkreśla Maria Parperi z MTS Globe Cyprus.
Specjaliści dodają, że choć Pissouri ma swoje tradycje, główna produkcja odbywa się dziś w dużych mleczarniach, a eksport rośnie dynamicznie.
Rząd: pomniki żywności mogą wspierać kulturę
Władze państwowe zwracają uwagę, że „pomniki żywności” mogą budować lokalną tożsamość – pod warunkiem, że powstają zgodnie z procedurami. Wiele instalacji, jak słynny ziemniak z Xylophagou, stawiano bez oficjalnych zgód. Resort kultury przypomina, że właściwa autoryzacja zapewnia legalność i częściowe finansowanie.
Pissouri stoi więc na rozdrożu: czy kontrowersyjny pomnik okaże się tylko internetową ciekawostką, czy startem do poważnej opowieści o kulturze i tradycji halloumi?
FAQ
Czy halloumi naprawdę pochodzi z Pissouri?
Nie. Tradycja wytwarzania halloumi jest wspólna dla całej wyspy i od wieków obecna w wielu regionach, od Limassol po Famagustę.
Po co powstał pomnik halloumi w Pissouri?
Ma pełnić rolę punktu orientacyjnego i promocji nowego muzeum, choć wywołał kontrowersje dotyczące dziedzictwa.
Czy House of Halloumi będzie oferować degustacje i warsztaty?
Takie są plany – to właśnie praktyczne doświadczenia mają przyciągnąć turystów.


