Niedawna tragedia w Crans-Montana, gdzie w wyniku pożaru wywołanego użyciem fajerwerków w nocnym klubie zginęli ludzie, a wiele osób zostało ciężko rannych, ponownie uruchomiła debatę o bezpieczeństwie i odpowiedzialności przy stosowaniu tego typu produktów. Wydarzenie to brutalnie pokazało, jak groźne mogą być fajerwerki używane niezgodnie z ich przeznaczeniem – zwłaszcza w zamkniętych przestrzeniach.
Dyrektor Departamentu Kopalń i Kamieniołomów oraz szef sekcji materiałów wybuchowych Stelios Michail podkreśla, że na rynku dostępne są różne rodzaje fajerwerków o niskim poziomie ryzyka, ale każdy z nich jest zaprojektowany do ściśle określonych warunków. Część produktów przeznaczona jest wyłącznie do użytku na zewnątrz, natomiast tylko wyspecjalizowane i certyfikowane wyroby mogą być używane w pomieszczeniach zamkniętych.
Certyfikat CE to nie wszystko
Jak zaznacza Michail, wszystkie legalnie sprzedawane fajerwerki muszą posiadać oznaczenie CE, które potwierdza spełnienie europejskich norm bezpieczeństwa. Sam certyfikat nie zwalnia jednak użytkowników i organizatorów wydarzeń z obowiązku dokładnego zapoznania się z instrukcjami producenta.
Ścisłe przestrzeganie minimalnych odległości, sposobu odpalania oraz zasad montażu nie jest zaleceniem, lecz warunkiem koniecznym, aby zapobiec tragediom. Bezpieczeństwo w zamkniętych lokalach zależy nie tylko od jakości produktu, ale przede wszystkim od jego właściwego doboru i stosowania zgodnie z poziomem ryzyka, głośnością, zasadami przechowywania oraz dostępem osób trzecich.
Przedstawiciel władz podkreśla, że fajerwerki w lokalach rozrywkowych muszą być montowane w stałych punktach, z dala od materiałów łatwopalnych, a ich użycie powinno być ściśle zgodne z oznaczeniami i wytycznymi producenta.
Zakaz? Władze mówią jasno
Zapytany o możliwość całkowitego zakazu stosowania fajerwerków w zamkniętych i zadaszonych przestrzeniach, Michail przyznał, że „najprościej byłoby powiedzieć: zakazać”. Wyjaśnił jednak, że europejskie prawo bardzo precyzyjnie klasyfikuje fajerwerki i nie pozwala na arbitralne wprowadzanie zakazów. Zamiast tego państwo musi wymagać bezwzględnego przestrzegania istniejących przepisów i warunków użytkowania.
W odniesieniu do pożaru w klubie Le Constellation w Crans-Montana, który miał rozpocząć się od fajerwerków umieszczonych w butelce szampana, zaznaczył, że kluczowe będzie zapoznanie się z opinią biegłych. Dopiero ona pozwoli na wyciągnięcie jednoznacznych wniosków i ewentualne wydanie dodatkowych zaleceń.
Zaostrzenie prawa na Cyprze
Na Cyprze trwają końcowe prace nad nowelizacją ustawy o materiałach wybuchowych. Projekt ustawy znajduje się obecnie na finiszu prac w parlamentarnej komisji środowiska i wkrótce ma trafić pod obrady plenarne.
Celem zmian jest z jednej strony wzmocnienie kontroli nad przechowywaniem i użyciem materiałów wybuchowych, a z drugiej – zdecydowane zaostrzenie kar za nielegalne użycie fajerwerków. Nowe przepisy przewidują wyraźny podział kompetencji pomiędzy policją a Departamentem Kopalń, surowsze sankcje finansowe sięgające nawet 50 tys. euro oraz rozszerzenie odpowiedzialności karnej za nielegalne pokazy podczas imprez takich jak wesela czy chrzciny.
Departament Kopalń zachowa kompetencje w zakresie licencjonowania i kontroli magazynów materiałów wybuchowych wykorzystywanych do robót strzałowych. Policja Cypru przejmie natomiast odpowiedzialność za inspekcje magazynów fajerwerków, prochu i amunicji oraz zwalczanie nielegalnego importu, sprzedaży i użycia takich materiałów.
Funkcjonariusze będą mogli reagować zarówno na podstawie własnych ustaleń, jak i zgłoszeń świadków. W przypadku, gdy nielegalne fajerwerki są odpalane poza terenem imprezy, domniemana odpowiedzialność może spaść na organizatora lub właściciela wydarzenia.
FAQ
Czy fajerwerki w klubach są legalne?
Tak, ale wyłącznie wtedy, gdy są to produkty certyfikowane do użytku wewnętrznego i stosowane dokładnie według instrukcji producenta.
Czy planowany jest całkowity zakaz takich fajerwerków?
Nie. Prawo UE nie pozwala na prosty zakaz, lecz wymaga ścisłego przestrzegania zasad użytkowania.
Jakie kary grożą za nielegalne użycie fajerwerków?
Po zmianach w prawie grzywny mogą sięgać nawet 50 tys. euro, a odpowiedzialność karna zostanie rozszerzona na organizatorów imprez.
