Ślady rozległego starożytnego portu oraz ponad 700 kilogramów fragmentów późnorzymskich amfor odkryto podczas wykopalisk prowadzonych w Peyia na zachodzie Cypru. O wynikach badań poinformował Departament Starożytności po zakończeniu sześciotygodniowego programu badawczego realizowanego w 2025 roku przez Uniwersytet Nowojorski we współpracy z międzynarodowym zespołem naukowców.
Port z czasów cesarza Justyniana
Badania koncentrowały się na antycznym porcie funkcjonującym w VI wieku naszej ery, w okresie panowania cesarza Justyniana. Archeolodzy ustalili, że fragmenty amfor tworzą sztuczną warstwę archeologiczną, powstałą w celu wyrównania stromego klifu nadmorskiego pod infrastrukturę portową.
Dzięki tym pracom możliwy był transport marmuru, trzonów kolumn i kapiteli wykorzystywanych przy budowie bazylik na przylądku Drepano.
Amfory i ślady handlu
Zgromadzony materiał obejmuje głównie amfory typu Late Roman 1, produkowane w regionie Pafos i w Cylicji, a także importy ze starożytnej Palestyny. Na 68 naczyniach zachowały się inskrypcje wykonane czerwoną farbą, które mogą w przyszłości dostarczyć nowych informacji na temat handlu i administracji w późnej starożytności.
Polski akcent naukowy
W badaniach uczestniczy także profesor Jolanta Młynarczyk z Uniwersytetu Warszawskiego, od dekad związana z badaniami archeologicznymi na Cyprze. Naukowczyni analizuje ceramikę pochodzącą z hellenistycznego grobowca odkrytego w Peyia w 2018 roku, obejmującą okres od I wieku p.n.e. do V wieku n.e.
Udział Uniwersytetu Warszawskiego podkreśla międzynarodowy charakter projektu oraz wieloletnią obecność polskich archeologów na wyspie.
Grobowiec i rytuały pogrzebowe
Równolegle prowadzone są analizy naczyń szklanych i ceramicznych z okresu rzymskiego oraz szczątków ludzkich i kości zwierzęcych. Znaleziska wskazują na istnienie rytualnych ofiar lub posiłków związanych z praktykami pogrzebowymi.
FAQ
Gdzie dokonano odkrycia?
W Peyia, na zachodnim wybrzeżu Cypru, w rejonie przylądka Drepano.
Z jakiego okresu pochodzą znaleziska?
Głównie z VI wieku n.e., z czasów panowania cesarza Justyniana.
Czy w badaniach biorą udział polscy naukowcy?
Tak, w analizach uczestniczy m.in. prof. Jolanta Młynarczyk z Uniwersytetu Warszawskiego.
