Cypr rośnie, ale wciąż odstaje
W 2024 r. wydatki na świadczenia z zakresu ochrony socjalnej na Cyprze wyniosły 19,13% PKB (2023: 18,79%). To wyraźnie poniżej średniej UE: 27,3% PKB. Najwyższe poziomy notują Finlandia (32,5%), Francja (31,9%) i Austria (31,8%), a najniższe Irlandia (12,4%), Malta (13,4%) i Węgry (16,6%).
Polska na tle UE
Polska plasuje się poniżej średniej UE, ale zdecydowanie powyżej Cypru – według szacunków Eurostatu to około 24% PKB w 2024 r. (zbliżony poziom do lat 2022–2023). Oznacza to większą skalę redystrybucji niż na Cyprze, choć nadal mniejszą niż w państwach o najbardziej rozbudowanych systemach świadczeń.
Co napędza wydatki w UE
Łączna kwota świadczeń w UE sięgnęła w 2024 r. 4,925 bln euro, o 6,9% więcej niż rok wcześniej. Największą część stanowią emerytury (41,5%) oraz choroba/opieka zdrowotna (29,7%). Najszybsze wzrosty nakładów: Estonia (+19,5%), Chorwacja (+17,8%), Rumunia (+17,5%); najmniejsze: Grecja (+3,2%), Szwecja (+3,9%), Włochy i Dania (+4,3%).
Co to znaczy dla Cypru
Mimo wzrostu, cypryjski system pozostaje skromniejszy niż średnia UE. Przy rosnącym udziale seniorów i presji na ochronę zdrowia, brak zbliżenia do unijnej średniej może oznaczać ograniczony bufor na świadczenia emerytalne i zdrowotne. Jednocześnie niższe wydatki to mniejsza presja podatkowa, ale i mniejsza siatka bezpieczeństwa.
FAQ
Dlaczego Cypr jest poniżej średniej UE?
Skala systemu świadczeń jest mniejsza, a udział wydatków socjalnych w PKB niższy niż w krajach z rozbudowaną opieką emerytalno-zdrowotną.
Jak wypada Polska na tle Cypru?
Polska to ok. 24% PKB – wyżej niż Cypr (19,13%), ale poniżej średniej UE (27,3%).
Które świadczenia „ważą” najwięcej w UE?
Największy udział mają emerytury oraz choroba/opieka zdrowotna – łącznie ponad 70% wszystkich wydatków.
