Cypr znalazł się pod rosnącą międzynarodową presją po publikacji globalnego raportu o przestępczości zorganizowanej, który ostrzega, że niektórzy przedstawiciele cypryjskich instytucji publicznych działają w sposób sprzyjający sieciom przestępczym.
Korupcja i słabość instytucji
Z raportu Global Initiative Against Transnational Organised Crime (GI-TOC) wynika, że korupcja w organach ścigania i administracji publicznej pozwala przestępczości rozwijać się na wyspie. Organizacja z siedzibą w Genewie wskazuje, że „osoby powiązane z państwem” stanowią poważny problem, a część funkcjonariuszy policji miała nadużywać władzy lub wręcz pomagać grupom przestępczym.
Raport pojawia się po serii skandali, które ujawniły słabość cypryjskiego systemu nadzoru, w tym po aferze Cyprus Confidential. Śledztwo parlamentarne potwierdziło wówczas systemowe braki, które umożliwiały przepływ nielegalnych pieniędzy przez struktury państwa.
Cypr na 129. miejscu w światowym rankingu
Raport, przygotowany przez 350 ekspertów przy współpracy z Interpolem i Instytutem Badań nad Bezpieczeństwem, klasyfikuje Cypr na 129. miejscu spośród 193 państw w Indeksie Przestępczości Zorganizowanej na rok 2025, z wynikiem 4,5/10 – takim samym jak rok wcześniej. Im wyższy wynik, tym większe zagrożenie.
Największymi problemami są wpływy zagranicznych grup przestępczych oraz wyzwania związane z nielegalną migracją. Sieci powiązane z Europą Wschodnią, Azją Zachodnią i Turcją mają działać na wyspie, zwiększając ryzyko przestępczości.
Według GI-TOC, na okupowanym północy Cypru szczególnie nasilona jest działalność przestępcza – w tym handel bronią, przemyt paliwa i papierosów, narkotyki oraz pranie pieniędzy w kasynach. Raport łączy te zjawiska bezpośrednio z Turcją, która zajmuje 10. miejsce na świecie pod względem poziomu przestępczości.
Słabe zaufanie do policji i sądów
Mimo utrzymania stabilności politycznej i powołania urzędu ds. walki z korupcją, raport wskazuje na niskie zaufanie społeczne do organów ścigania. Wielu Cypryjczyków uważa, że korupcja jest powszechna, a mechanizmy odpowiedzialności – nieskuteczne.
Wymiar sprawiedliwości zmaga się z niedoborem sędziów i rosnącymi zaległościami w sprawach. Z kolei w policji – jak podkreślają eksperci – wciąż istnieją obawy dotyczące korupcji i nieskutecznego ścigania sprawców.
Walka z praniem pieniędzy wciąż niewystarczająca
Cypr, znany z dawnej reputacji „raju finansowego”, wciąż przyciąga nielegalne fundusze. Choć w ostatnich latach zaostrzono przepisy dotyczące przeciwdziałania praniu pieniędzy, egzekwowanie prawa i odzyskiwanie majątku pozostają słabe.
Eksperci wzywają do konsekwentnego wdrażania międzynarodowych konwencji, takich jak Konwencja ONZ przeciwko przestępczości zorganizowanej (UNTOC), i do wzmocnienia systemu kontroli oraz przejrzystości życia publicznego.
FAQ
Dlaczego Cypr znalazł się pod obserwacją GI-TOC?
Organizacja wskazuje na przypadki korupcji w strukturach państwowych, które ułatwiają działalność grup przestępczych.
Jakie rodzaje przestępczości dominują na wyspie?
Handel bronią, narkotykami, przemyt paliwa, pranie pieniędzy i działalność zagranicznych grup mafijnych.
Czy Cypr podejmuje działania naprawcze?
Tak – powołano urząd ds. walki z korupcją i wzmocniono przepisy AML, jednak ich egzekwowanie wciąż jest niewystarczające.
