Ubóstwo energetyczne na Cyprze ma być określane według nowych, bardziej precyzyjnych kryteriów. Urząd ds. Energii skierował do konsultacji publicznych projekt rozporządzenia, które ma dokładniej wskazywać gospodarstwa domowe rzeczywiście potrzebujące wsparcia.
Nowe zasady mają opierać się na jasnych i obiektywnych kryteriach. Dzięki temu pomoc finansowa i energetyczna ma trafiać skuteczniej do osób, które mają największe problemy z pokrywaniem kosztów energii.
Projekt jest również elementem dostosowania cypryjskich przepisów do unijnej dyrektywy 2023/1791 dotyczącej efektywności energetycznej.
Cypr wprowadził ją do prawa krajowego ustawą o efektywności energetycznej z 2026 roku. To właśnie wtedy po raz pierwszy pojawiła się prawna definicja ubóstwa energetycznego.
Ubóstwo energetyczne na Cyprze dostanie jasną definicję
Za gospodarstwo dotknięte ubóstwem energetycznym uznaje się takie, które nie jest w stanie zapewnić sobie podstawowych usług energetycznych potrzebnych do godnego życia i ochrony zdrowia.
Chodzi między innymi o odpowiednie ogrzewanie, ciepłą wodę, chłodzenie pomieszczeń, oświetlenie oraz energię niezbędną do działania domowych urządzeń.
Problem nie zależy jednak wyłącznie od wysokości rachunków.
Znaczenie mają również możliwości finansowe gospodarstwa, jego dochód rozporządzalny oraz efektywność energetyczna domu lub mieszkania.
Powstanie nowy wskaźnik
Ministerstwo przygotowało specjalistyczne badanie, które pozwoliło stworzyć złożony wskaźnik ubóstwa energetycznego.
Nowy mechanizm ma jednocześnie analizować dochód rozporządzalny gospodarstwa, wydatki potrzebne do pokrycia jego potrzeb energetycznych oraz poziom efektywności energetycznej nieruchomości.
Dzięki temu kwalifikowanie rodzin do pomocy ma być bardziej obiektywne.
Nowe rozporządzenie ma również pozwolić lepiej kierować programy wsparcia finansowego oraz energetycznego.
Kto obecnie jest uznawany za potrzebującego?
Obecne przepisy obejmują przede wszystkim osoby korzystające z pomocy publicznej przyznawanej przez służby opieki społecznej.
Drugą grupą są beneficjenci minimalnego dochodu gwarantowanego.
Dotychczasowe regulacje opierały się na przepisach opublikowanych we wrześniu 2023 roku. Określały one między innymi kryteria ubóstwa energetycznego, zasady ochrony odbiorców wrażliwych oraz obowiązki dostawców energii elektrycznej.
Od 1 grudnia 2024 roku obowiązuje również nowe rozporządzenie dotyczące odbiorców wrażliwych, które zastąpiło wcześniejsze przepisy z 2023 roku.
Kogo obejmuje ochrona odbiorców wrażliwych?
Przepisy wskazują 20 kategorii odbiorców energii elektrycznej, którzy mogą korzystać ze szczególnej ochrony.
Należą do nich między innymi rodziny z co najmniej trojgiem dzieci pobierające zasiłek na dzieci oraz emeryci o niskich dochodach.
Ochroną objęto również osoby pobierające świadczenia z powodu poważnych ograniczeń ruchowych, osoby z paraplegią i tetraplegią, osoby niewidome oraz pacjentów wymagających dializ.
Przepisy uwzględniają także osoby cierpiące między innymi na stwardnienie rozsiane, aktywną akromegalię, chorobę Cushinga, guz chromochłonny, autonomiczną neuropatię cukrzycową czy zespół Raynauda.
Do grupy należą też pacjenci po przeszczepie serca, osoby z trwałą tracheostomią oraz chorzy z pierwotnym lub przerzutowym guzem ośrodkowego układu nerwowego.
Status odbiorcy wrażliwego mogą otrzymać również gospodarstwa z dziećmi do 18. roku życia, które pobierają zasiłek na dzieci i mają roczny dochód brutto nieprzekraczający 19 500 euro.
Osobną kategorię stanowią rodziny samotnych rodziców pobierające odpowiednie świadczenie razem z zasiłkiem na dzieci.
Pomoc obejmuje nie tylko rachunki za prąd
System wsparcia nie ogranicza się do jednej formy pomocy.
Osoby spełniające kryteria mogą korzystać ze specjalnej taryfy energii elektrycznej.
Przewidziano również wyższe dotacje na poprawę efektywności energetycznej domów oraz na pojedyncze inwestycje pozwalające ograniczyć zużycie energii.
Większe wsparcie finansowe może dotyczyć także instalacji domowych systemów fotowoltaicznych działających w ramach Net Meteringu.
Szczególna ochrona obejmuje również osoby, które ze względów zdrowotnych wymagają stałych dostaw energii.
W krytycznych okresach prąd nie powinien być im odłączany lub powinien zostać ponownie podłączony po uzyskaniu zgody właściwej komisji lekarskiej.
Nowy projekt ma przede wszystkim uporządkować zasady i dokładniej określić, które gospodarstwa rzeczywiście znajdują się w sytuacji ubóstwa energetycznego.
FAQ
Co oznacza ubóstwo energetyczne na Cyprze?
Ubóstwo energetyczne na Cyprze oznacza sytuację, w której gospodarstwo domowe nie może zapewnić sobie podstawowych usług energetycznych potrzebnych do odpowiedniego poziomu życia i ochrony zdrowia.
Co ma decydować o przyznaniu wsparcia?
Nowy wskaźnik ma uwzględniać dochód rozporządzalny gospodarstwa, jego wydatki na energię oraz poziom efektywności energetycznej domu lub mieszkania.
Jaką pomoc mogą otrzymać odbiorcy wrażliwi?
Wsparcie może obejmować specjalną taryfę energii elektrycznej, wyższe dotacje na modernizację energetyczną i fotowoltaikę oraz ochronę przed odłączeniem prądu w określonych przypadkach.
