Choć rząd zapewnia, że woda na Cyprze nie skończy się mimo trwającej suszy, dane nie pozostawiają złudzeń: zbiorniki retencyjne są wypełnione jedynie w 11%. Rolnicy alarmują, że sytuacja z nawadnianiem jest dramatyczna, a parlamentarzyści mówią wprost – działania władz są spóźnione.
Podczas burzliwego posiedzenia komisji rolnictwa w parlamencie posłowie opozycji oskarżyli rząd o brak planowania i reagowanie dopiero wtedy, gdy sytuacja staje się krytyczna. Deputowany DISY Kyriakos Hadjiyianni nazwał obecną administrację „rządem niezdolnym do działania”, co wywołało ostrą reakcję przedstawiciela Ministerstwa Rolnictwa Andrasa Gregoriou.
– „Nie zostaliśmy bez wody. Nasi ludzie pracują dniem i nocą, by temu zapobiec” – odpowiedział, prezentując plan działań na najbliższe miesiące.
Odsolanie kluczem do przetrwania
Według Gregoriou jedynym trwałym rozwiązaniem kryzysu wodnego jest odsalanie wody morskiej. Nowe i mobilne instalacje odsalania mają zapewnić dostawy wody dla całego kraju, zwłaszcza w rejonach najbardziej narażonych na suszę.
– W Kissonerdze uruchomiono już nową jednostkę, która do końca roku ma osiągnąć wydajność 12 000 m³ dziennie.
– W Kouklia działa zakład produkujący 15 000 m³ dziennie, a od września przywrócono funkcjonowanie zapory Mavrokolymbos.
– W Moni rozpoczęła pracę mobilna jednostka odsalania przekazana Cyprowi przez Zjednoczone Emiraty Arabskie, o podobnej wydajności 15 000 m³ dziennie.
Nowe inwestycje planowane są również w Garyllis, porcie w Limassol, Episkopi i Famaguscie, gdzie ma powstać zakład o mocy 10 000 m³ dziennie.
Gregoriou zaznaczył jednak, że odsalanie jest kosztowne i energochłonne, dlatego przyszłe przetargi będą wymagały korzystania z energii odnawialnej.
Rolnicy w dramatycznej sytuacji
Ministerstwo przyznaje, że obecne zasoby wody – 33 miliony m³ wobec 27% wypełnienia w ubiegłym roku – są niewystarczające do nawadniania upraw. Rolnicy zostali wezwani, by nie zakładać nowych plantacji, a dla tych, którzy ponieśli straty z powodu braku wody, planowane jest wsparcie finansowe.
Władze lokalne ostrzegają, że bez pełnej pracy wszystkich jednostek odsalania latem może zabraknąć wody nawet do celów bytowych. Limassol potrzebuje w sezonie około 90 000 m³ dziennie, a w Nikozji wciąż niewykorzystywana pozostaje oczyszczona woda z instalacji w Mia Milia – ok. 12 milionów m³ rocznie.
Nowa stacja oczyszczania w Solea, o wydajności 100 000 m³ dziennie, ma zostać uruchomiona dopiero w 2027 roku.
FAQ
Ile wody pozostało w cypryjskich zbiornikach?
Obecnie zapasy wynoszą zaledwie 11% pojemności, czyli około 33 milionów m³ – ponad dwukrotnie mniej niż rok temu.
Jak rząd planuje poradzić sobie z kryzysem?
Priorytetem jest odsalanie wody morskiej – działają już zakłady w Kissonerdze, Kouklia i Moni, a kolejne powstaną w Limassol, Episkopi i Famaguscie.
Czy rolnicy otrzymają pomoc?
Tak, ministerstwo zapowiedziało wsparcie finansowe dla producentów, którzy udokumentują straty spowodowane suszą.
